Inhoudsopgave

Een huwelijk is voor veel mensen een van de belangrijkste momenten in hun leven. Je belooft elkaar trouw, je viert het samen met de mensen die je lief zijn, en je legt iets vast dat verder gaat dan gevoelens alleen. Toch weten veel mensen niet precies wat er allemaal bij een huwelijkssluiting komt kijken. Van de officiële aangifte tot de rechten die je als getrouwd stel hebt: er is meer te regelen dan je op het eerste gezicht denkt.

Hoe een huwelijk officieel tot stand komt

In Nederland sluit je een huwelijk altijd voor de ambtenaar van de burgerlijke stand. Dat is de wettelijke verplichting. Een kerkelijke of religieuze ceremonie mag je er ook bij doen, maar die heeft geen juridische waarde zonder de officiële voltrekking bij de gemeente. Voordat je trouwt, moet je aangifte van huwelijk doen bij de gemeente waar je wilt trouwen. Dat doe je minimaal twee weken van tevoren. Je hebt daarbij je paspoort of identiteitskaart nodig, en je geboorteakte. Ben je eerder getrouwd geweest, dan heb je ook bewijs nodig dat het vorige huwelijk of geregistreerd partnerschap is ontbonden. De ambtenaar controleert alles en zorgt dat de verbintenis geldig is volgens de wet.

De rechten en plichten die bij het trouwen horen

Zodra je getrouwd bent, verandert er juridisch het nodige. Standaard trouw je in gemeenschap van goederen als je geen huwelijkse voorwaarden opstelt. Dat betekent dat schulden en bezittingen van beiden samen zijn. Wil je dat niet, dan ga je naar de notaris om huwelijkse voorwaarden vast te leggen. Daarin bepaal je zelf hoe jullie omgaan met geld, bezit en schulden. Naast financiën regelt het huwelijk ook andere zaken. Je partner heeft recht op een deel van je erfenis, je kunt elkaars zorgverzekering gebruiken als partner, en bij overlijden speelt de huwelijkse staat een rol in de afwikkeling van de nalatenschap. Het is slim om dit vooraf goed te doordenken, ook al klinkt het niet romantisch.

Het verschil tussen trouwen en een geregistreerd partnerschap

Niet iedereen kiest voor een klassieke trouwceremonie. In Nederland bestaat ook het geregistreerd partnerschap. Dat is juridisch bijna gelijk aan een huwelijk, maar de naam en de ceremonie zijn anders. Vroeger kozen veel stellen voor een partnerschap omdat het huwelijk niet voor iedereen toegankelijk was. Dat is in Nederland al jaren niet meer het geval: sinds 2001 kunnen ook paren van gelijk geslacht trouwen. Het geregistreerd partnerschap bestaat nog steeds en wordt soms gekozen door mensen die bewust een alternatief voor het traditionele trouwen willen. Het grote verschil zit hem vooral in de omzetting naar ouderschap: bij een huwelijk erkent de niet-barende partner een kind automatisch, bij een geregistreerd partnerschap ook. Maar zodra je het partnerschap wil omzetten naar een huwelijk, of andersom, zijn er wel extra stappen nodig bij de gemeente.

Wat een bruiloft gemiddeld kost in Nederland

Een trouwdag kan eenvoudig zijn, maar ook uitgebreid en duur. Gemiddeld geven Nederlandse stellen tussen de 10.000 en 20.000 euro uit aan hun bruiloft. Dat hangt sterk af van het aantal gasten, de locatie en de wensen van het stel. De locatie is vaak de grootste kostenpost. Een trouwzaal of buitenlocatie kost al snel enkele duizenden euro’s. Daarna komen catering, kleding, fotografie en bloemen. Trouwen op het stadhuis zelf is een stuk goedkoper: een gratis huwelijkssluiting is in veel gemeenten mogelijk op vaste momenten. Wil je een uitgebreidere ceremonie met een trouwauto, een band en een volledig diner, dan loopt het bedrag snel op. Het loont om van tevoren een budget vast te stellen en prioriteiten te bepalen. Zo voorkom je dat je na de mooiste dag van je leven met een stapel rekeningen blijft zitten.

Veelgestelde vragen

Hoe lang van tevoren moet je aangifte doen om te trouwen?
Je doet aangifte van huwelijk minimaal twee weken voor de trouwdatum, maar maximaal een jaar van tevoren. Doe je het te laat, dan kan de gemeente de voltrekking niet op tijd verwerken. Het is verstandig om dit ruim op tijd te regelen, zeker als je op een populaire datum wilt trouwen.

Kunnen buitenlanders ook in Nederland trouwen?
Buitenlanders kunnen in Nederland trouwen, maar er gelden extra regels. Zo moet je bewijzen dat je vrij bent om te trouwen, en soms zijn documenten nodig die vertaald en gelegaliseerd zijn. De gemeente waar je wilt trouwen kan je precies vertellen welke papieren je nodig hebt.

Wat gebeurt er met je naam na het trouwen?
Na het trouwen mag je in Nederland kiezen welke naam je gebruikt. Je kunt je eigen naam houden, de naam van je partner aannemen, of een combinatie gebruiken. Je officiële naam in het paspoort verandert niet automatisch: daarvoor moet je een aanvraag doen bij de gemeente. Je hebt dus volledige keuzevrijheid.

Is scheiden na een huwelijk ingewikkelder dan na een geregistreerd partnerschap?
Een huwelijk ontbinden gaat altijd via de rechter, ook als beide partners het eens zijn. Een geregistreerd partnerschap kan onder bepaalde voorwaarden ook zonder rechter worden ontbonden, via de gemeente en een notaris. Dat maakt de ontbinding van een partnerschap in sommige gevallen sneller en goedkoper.